Ctenosaura melanosterna project

Ctenosaura melanosterna project

Inleiding

Al in de jaren negentig is  al geprobeerd om een project voor Ctenosaura van de grond te krijgen. Weinig mensen bleken aandacht te hebben voor deze toch zo prachtige soort Leguanen uit Midden Amerika. In die jaren was er al het vermoeden dat deze soort in de verdrukking zou zitten en dat een goed project noodzakelijk zou zijn om deze soorten in het wild en in  gevangenschap te behouden. Echter door gebrek aan iteresse raakte de verschillende  Ctenosaura soorten in de vergetelheid. Alleen het project op Utila (eiland voor Honduras) levert nu nog steeds enige bekendheid op. Daar wordt door het Utila project van grondlegger Gunther Kökhler gewerkt aan de bescherming en fokken van Ctenosaura bakeri.

Ctenosaura-melanosterna op het strand van Cayos-Cochinos

Ctenosaura-melanosterna op het strand van Cayos-Cochinos

In februari 2007 bereikte ons vanuit de Verenigde Staten van Amerika berichten dat het met verschillende soorten van Ctenosaura vreselijk slecht gesteld is en met name met de soorten die tot de Loganiosaura groep behoren (C. bakeri, C. melanosterna, C. oedirhina en C. palearis) en Enyaliosaura groep (waar C. defensor in het land van herkomst is beschermd). Later is er nog de bevestiging van het IUCN bij gekomen.

Door de komst van toerisme in Honduras en de winning van landbouwgrond in Guatamala zijn er vele leefgebieden verloren gegaan voor deze soorten Ctenosaura. Andere belanrijke factoren voor het verdwijnen van deze soorten is naast het consumeren van de eieren, het vangen van zwangere vrouwtjes door jagers en die in zijn geheel te verorberen. Nog een bedreiging is de schade die invasieve species toebrengen aan soorten binnen de Loganiosaura groep. Ook verandering van het leefgebied kan dat met zich meebrengen.

Daar er recentelijk geen populatie onderzoeken zijn gehouden beschikken wij niet over concrete cijfers. Uit eerste veldonderzoeken is wel duidelijk geworden dat het vinden van C. melanosterna op het vaste land van Honduras (Rio Aguan Valley) een steeds moeilijker klus wordt. Op de eilanden van de Cayos Cochinos groep, was alleen de populatie op het eiland Cayos Chochinos Minor veilig, maar dat is met de komst van een Italiaans Broadcaststation aanzienlijk afgenomen. Voor 6 jaar is het eiland verhuurd om er een realityprogramma op te nemen. Voor maanden verblijven er mensen op één van de stranden en die moeten zien daar te overleven met wat het eiland en de zee hen bied. Ja en wat zijn dan de gemakkelijke voedselbronnen. Het laat zich raden wat dit voor de populatie C. melanosterna heeft te beteken. Verder liggen de eilanden van de Cayos Cochinos archipel in een hurricane gebied. Hoe kleiner de populatie wordt des te groter de kans dat een orkaan een populatie sterk doet decimeren dan wel in zijn geheel wegvagen.

Verkregen land te Rio Aguan Valley voor Ctenosaura melanosterna reservaat

Verkregen land te Rio Aguan Valley voor Ctenosaura melanosterna reservaat

Rio Aguan Valley vegetatie

Rio Aguan Valley vegetatie

Het mag dus wel duidelijk zijn dat het voor verschillende soorten Ctenosaura en met name van de Loganissaura groep slecht gesteld is.
Ook in gevangenschap is het niet bijster goed gesteld met C. melanosterna. Binnen Europa zijn er nog maar enkele dieren over en in de U.S.A. is het niet beter gesteld. Populariteit en geliefdheid spelen daar een belangrijke rol bij. Zowel binnen de Zoos als privé collecties vinden wij meer aandacht voor het Cyclura geslacht. Hier kunnen wij ook spreken over de vergeten soorten Ctenosaura’s.

Al deze feiten op een rij is voor ons de reden om te gaan kijken of het mogelijk is om een project op te zetten wat voor het behoud van C. melanosterna in het wild en in gevangenschap.

Opzet project C. melanosterna

Het project zal uit twee pijlers bestaan. Als eerste zal er getracht worden om in de Rio Aguan Valley een Research and Conservation station op te richten. Het station zal moeten functioneren als het nu al bestaande Utila bakeri Station, echter met dat verschil dat hier een researchcenter aangekoppeld wordt. De mogelijkheid wordt opengehouden dat er een samenwerkingsverband tussen de beide stations zal ontstaan  De tweede pijler zal bestaan uit een insurance colony in Europa en de U.S.A. De deelnemers aan dit onderdeel van het project moeten gezocht worden in Zoos en gekwalificeerde particuliere kwekers.

Ctenosaura melanosterna hebben een perfecte schudkleur

Ctenosaura melanosterna hebben een perfecte schutkleur

Doelstelling van het project C. melanosterna

De doelstellingen zijn tweeledig, gebaseerd op de twee pijlers van ons project.

Eerste primaire doelstelling is het behoud van de soort in het wild.
Eerste secondaire doelstellingen zijn:-opzetten en beheren research/conservation station in Honduras;

  • behoud en bescherming van het natuurlijk leefgebied van de soort
  • opzetten educatief programma voor de locale bevolking over de soort
  • mogelijkheid bieden voor wetenschappelijk onderzoek met betrekking tot het soort en de biotoop
  • opleiding/trainingcentrum voor rangers

Tweede pimaire doelstelling is het behoud van de soort in gevangenschap.
Tweede secondaire doelstellingen zijn:

  • opzetten en beheren van een insurance colony in Gevangenschap d.m.v. een E.S.F. stamboek
  • mogelijkheid bieden voor wetenschappelijk onderzoek  met betrekking tot het soort.
  • het indien nodig leveren van dieren voor terug plaatsen in het wild
  • het opzetten van educatieve/voorlichting programma’s over de soort
  • fundraise voor de eerste pijler van het project

Conservatiewaarde

1. Behoud van de soort
De in de primaire doelstellingen genoemde behoud van de soort in wild en gevangenschap is ook de primaire conservatiewaarde.
Voor het behoud van de soort in het wild, zal er naast het research gedeelte van het station ook een breeding center worden gestart. Dit centrum heeft als doel de soort in gevangenschap na te kweken, om deze dan weer te herintroduceren in het wild. Het is de bedoeling om dat te doen met fokdieren, die daar ter plaatse worden gevangen. De insurance colony  zal een verzekerde waarde moeten geven in het geval het in de leefgebieden dermate slecht is gesteld met de soort, dat herintroductie van dieren uit de insurance colony noodzakelijk zal zijn.

2. Biotoopwaarde 
De eerste pijler van ons project heeft niet alleen grote conservatiewaarde voor de C. melanosterna, maar ook voor andere voorkomende flora en fauna in het beschermd gebied. Door afspraken met land eigenaren zal de jacht sterk moeten worden reduceert en zullen de gebieden beschermd moeten worden voor verdere kap c.q. aantasting van het gebied.

3. Educatiewaarde
Beide pijlers van het project zullen bijdragen tot een grotere educatiewaarde  in het leefgebied van de C. melanosterna, als in Europa en de U.S.A. Zo zullen er educatieve programma’s worden ontwikkeld die op scholen in en rond het leefgebied van de C. melanosterna, die de kinderen instaat moeten stellen meer kennis en inzicht te geven over de C. melanosterna en het leefgebied. Onze gedachte is dat de beste bescherming begint bij de jeugd. Op Utila (Honduras) zijn er al zeer goede resultaten geboekt met deze aanpak. Verder zullen de oudere bevolking d.m.v. bewustwordingsprogramma’s gewezen op milieu en hun omgeving. Er zullen trainingsprogramma’s moeten worden ontwikkeld voor de lokale rangers, die de flora en fauna van het gebied moeten gaan beschermen. Binnen het Conservation/Research station zal een educatief centrum moeten ontstaan van waaruit deze plannen zullen worden ontwikkeld
In Europa en de U.S.A. zullen de Zoos met hulp van E.S.F. en S.D.G.L. educatieve programma’s moeten ontwikkelen over en voor C. melanosterna, met als doel de bezoekers, schoolkinderen en studenten te informeren over de situatie waar de C. melanosterna zich in bevind.

4. Ecotoerisme
Gebiedsbescherming en het Conservation/Research Station bieden de locale overheden de mogelijkheden om ecotoerisme in het gebied te gaan ontwikkelingen. Participatie tussen de locale overheden en Conservation/Research Station over de ontwikkelende plannen op het gebied van ecotoerisme is wel een vereiste.
De te ontwikkelen ecotoerisme bied voor het project ook de mogelijkheid voor financiële inkomsten.

Werkgelegenheid

Het station, ecotoerisme, educatieve activiteiten en gebiedsbeheer/bescherming bieden mogelijkheden voor het ontwikkelen van verschillende werkgelegenheidprojecten voor de locale bevolking.